2019 yılının Aralık ayında Çin’de ortaya çıkan ve dünya genelinde açıklanan resmi rakamlara göre 80 milyondan fazla kişiyi etkileyen 1 milyon 750 binden fazla kişinin ise hayatını kaybetmesine neden olan COVID-19 salgını tüm hızıyla sürüyor. Türk bilim insanı Prof. Dr. Uğur Şahin geliştirdiği aşı ile dünyanın umudu oldu. Prof. Dr. Şahin, Türk televizyonlarında ilk kez A Haber’e konuştu.
İşte Prof. Dr. Şahin’in canlı yayındaki açıklamalarından öne çıkanlar;
*Türkiye’nin ilk aşamada 550 bin aşı gönderilecek. 2021 yılının başında aşıları göndermeyi planlıyoruz. 4,5 milyon dozu mart ayının sunna kadar yollamayı hedefliyoruz. Çok mutluyuz aşımızı Türkiye’de göndermekten dolayı sevinçliyiz.
Aşı Türkiye’de üretilecek mi?
Üretimleri Pfizer ile gerçekleştiriyoruz. Aşımız Türkiye’de de üretme girişimlerimiz var. Ama 2021 yılı içerisinde olur mu bilemiyorum. Türkiye’ye aşılar Avrupa’dan gelecek.
Aşı İngiltere’deki mutasyondan etkilenecek mi?
Virüslerin mutasyona uğraması çok normal. İngiltere’deki mutasyon henüz aşımız üzerinde test edilmedi 10 gün içerisinde test edip bu sonucuna ulaşacağız.
mRNA teknolojisi üzerinde 20 yıldır çalışıyoruz. Bunun en büyük avantajı 2-3 hafta içerisinde aşıyı üretim seviyesine getirebiliyoruz. Bilimsel açıdan bu teknoloji bir mihenk taşı. Aşılar kısa süre içerisinde güvenli olarak geliştirilebiliyor. Bu sayede önümüzdeki yıl 1 milyar dozdan fazla aşıyı dünyaya dağıtabileceğiz.
Aşının yan etkileri neler?
Aşının yat etkileri genel aşılarda olduğu gibi baş ağrısı, aşı olan bölgede ağrı, ateş vs… Diğer tüm aşılardaki genel yan etkiler mevcut, alerji konusunda henüz bir yan etki verisi yok.
Aşı ne kadar süre koruyacak?
Aşımızın 4 ay koruyuculuğu var. 2 yıl içerisinde tüm verileri toplayacağız. Aşıların ilk 2 ay içerisinde genel verileri belli olur izim verilerimizde de bir değişiklik olacağını beklemiyoruz. Herhangi bir endişemiz yok.
Salgın ne zaman sona erecek?
Bu kış zor geçecek. Özellikle yaşlı kişiler ve tıp çalışanların aşıya ulaşması gerekiyor. Farklı şirketlerin ürettiği aşılar var. Önümüzdeki yaz aylarının sonlarına doğru aşılanmada büyük mesafe alınacağını umut ediyoruz. 2021 yılının kış ayında normale dönmeyi bekliyoruz.
Her yıl aşı olacak mıyız?
Her yıl ya da her 2 yılda bir aşılama gereği duyulacak. Eğer virüs mutasyona uğrasa bile aşı grip aşıları gibi yeniden revize edilip, daha güçlü hale getirilebilir.
mRNA teknoloji kansere umut olur mu?
mRNA aşılarının ve terapilerinin kanser hücrelerini öldürebileceğine inanıyoruz ve büyük ilerlemeler kaydettik. 2-3 yıl içerisinde verilerin sonuçlarını almayı bekliyoruz. Bu teknoloji gerçekten çığır açan bir teknoloji, kanser tedavisi için sonuçlardan umutluyum.
Aşı karşıtlarına tepki: görmezden gelmeliyiz
Aşı karşıtı insanlara odaklanmayı bırakıp, aşıya ihtiyacı olan insanlara ulaşmalıyız. Şu anda tek odaklanmamız gerek şey aşıya ihtiyacı olan insanlara ulaştırmak. Veriler orta ve uzun vadede elimize gelecektir. Bazen inanmak istemeyenleri görmezden gelmek daha iyi olacaktır.
Çocuklar ne zaman aşılanacak?
Aşıların ek rahatsızlığı olan yaşlılarda da yüzde 95 etkinliği olduğunu gördük. Çocuklar da aynı aşıyı alacak ama daha düşük dozda olacak. Çalışmalarımız sürüyor bu konuda…
Covid-19’dan korunmak için en önemli tedbir: Maske-mesafe
Virüslerin mutasyona uğradığı gerçek. Mutasyon her zaman olan bir şey insanlar endişe duymamalı, virüse karşı yeniden aşılarımızı revize edebilir ve kısa sürede insanların hizmetine sunabiliriz. İnsanların kendilerini koruması lazım, disipline ihtiyacımız var. En önemli tedbir sosyal mesafe ve maske… Çok fazla insanla temas edilmemeli. Partilere ve organizasyonlara bu süreçlerde katılmaktan kaçınılmalı.
