Çin, 1,4 milyar insanın hafızasını silebilir!.

Pekin yönetimi bu hafta ‘tarihin yeniden yazılacağı’ bir tasarıyı görüşecek. Çin Devlet Başkanı Xi Jinping’in kendisini önceki büyük Çin liderleriyle aynı seviyede konumlandıracağı ve ülkesinin ‘yabancı güçler tarafından aşağılanmasına’ başkaldıran bir lider olarak tanımlayacağı söyleniyor. Ancak tasarının en ilginç amacı, toplumun geçmişini yeniden yazıp hafızalarını silmek.

CNN’de yer alan habere göre; Çin lideri Xi Jinping, iktidarda üçüncü bir döneme girmeye hazırlanırken, görünüşe göre gelecekle değil daha çok geçmişle meşgul.

Çin’in siyasi seçkinlerinin 300’den fazla üyesi bu hafta Pekin’de bir araya gelecek ve iktidardaki Komünist Parti’nin 100 yıl önceki kuruluşundan bu yana ‘büyük başarılarını ve tarihsel deneyimlerini’ tanımlayan bir karar taslağını değerlendirecek.

Merkez Komitesi toplantısının gündemi dikkatli ve bilinçli bir şekilde seçiliyor. Xi’nin parti tarihine verdiği önemden ve onun içindeki yerinden özellikle bahsediliyor.

KOMUNİST PARTİ TARİHİ KENDİNE GÖRE ŞEKİLLENDİRMEK İSTİYOR

Bazı yönlerden, bu tarih saplantısının köklerinin eski Çin’e kadar uzanan bir geleneğe dayandığı söylenebilir. Yüzyıllar boyunca, Çin imparatorluk mahkemeleri, bir imparatorun yükselişini belgelemek için tarihçileri görevlendirdi; bu görev genellikle selefinin tarihini derlemeyi ve yeniden yazmayı içeriyordu.

Çin Komünist Partisi için tarih – ya da daha doğrusu onun küratörlüğünde hazırlanmış bazı versiyonları – son derece faydalı bir şey olabilir.

YÜZYILLIK AŞAĞILANMA DÖNEMİ

Örneğin, Çin’in tartışmalı karalar ve sular üzerindeki ‘tarihsel iddiaları’, Pekin tarafından egemenlik iddiasını desteklemek için kullanılıyor. ‘Dış güçlerin kendilerini aşağıladığı yüzyıl’ olarak adlandırdıkları dönem, 1839’daki Afyon Savaşı’ndan 1949’da Çin Halk Cumhuriyeti’nin (ÇHC) kuruluşuna kadar, parti için merkezi bir meşruiyet kaynağı haline geldi.

Parti liderlerinin gözünde, bu anlatılar üzerindeki kontrolü kaybetmek feci sonuçlara yol açabilir. Sovyetler Birliği’nin çöküşü, kısmen “tarihsel nihilizme” veya yönetici seçkinlerin Sovyet mirasını reddetmesine bağlanıyor. Çin lideri Xi de, ders alınması gerektiğini vurgulayarak Sovyet örneğini sık sık kullanıyor.

Sonuç olarak, Çin Komünist Partisi, çalkantılı geçmişinin karanlık bölümlerini ortadan kaldırarak, özellikle hassas bölümleri halkın hafızasından silerek, kendi tarihini ihtiyatlı bir şekilde koruyor.

Ancak yaklaşmakta olan ‘tarih tasarısı’ sadece partinin geçmişini yeniden şekillendirmekle ilgili değil. Daha da önemlisi, Xi’nin şimdiki zamanda otoritesini ve üstünlüğünü tanımlamasının ve uzun süreli gücünü ve etkisini geleceğe yansıtmasının bir yolu.

ÇİN’İN EFSANE LİDERLERİ: MAO VE DENG

Parti, kuruluşundan bu yana, Xi’nin en güçlü iki selefi olan Mao Zedong ve Deng Xiaoping tarafından öne sürülen, bu türden yalnızca iki karar yayınladı.

Mao’nun 1945’teki kararı, siyasi ve ideolojik muhaliflerini vahşice yok eden üç yıllık bir ‘düzeltme’ kampanyasının ardından, onu parti içinde tartışmasız bir otorite haline getirdi.

Bu arada Deng’in 1981’deki kararı, Mao’nun Kültür Devrimi’ni – ülkeyi 10 yıllık bir kaosa ve eziyete sürükleyen siyasi bir kampanyayı – başlatmadaki hatalarını kabul etti. Geçmişteki hataları kabul ederek ve bunlardan yola çıkarak Deng, yeni bir reform ve dışa açılma çağını başlatmayı başardı.

Xi, kendi kararını yayınlayarak, Mao ve Deng ile aynı düzeyde yükselen bir lider olarak statüsünü daha da sağlamlaştırmaya çalışıyor. Daha şimdiden, kendi adını taşıyan siyaset teorisini kurmayı ve bunu parti tüzüğüne yazdırmayı başardı; bu, daha önce yalnızca Mao ve Deng’e tanınmış bir ayrıcalıktı.

Xi, kendisini Mao ve Deng’in çığır açan mirasını üstlenme ve kendinden önceki iki selefinin önüne geçmekle sorumlu görüyor. Parti tarihinin bu versiyonunda, Mao Çin’i yabancı güçlerin zorbalığına karşı ‘ayağa kalkmaya’ teşvik etti, Deng Çin halkının ‘zenginleşmesine’ yardım etti ve Xi şimdi ülkeyi ‘güçlü olması’ için muzaffer bir yolda yönetiyor.

ÇİN LİDERİNİN ‘FIRSAT PENCERESİ’

Xi’ye göre bunu yapmaya devam edebilmesi için en az üçüncü bir dönem daha iktidarda kalması, ülkeyi Çin’in yakalaması için ‘fırsat penceresi’ olarak adlandırdığı şeye yönlendirmesi gerekiyor: Ulusal güç bazında Batı’yı yakalamak ve geçmek.

Şimdilik, tasarıyla ilgili çok az ayrıntı biliniyor ancak büyük olasılıkla bu hafta parti seçkinleri tarafından mecliste geçirileceği bekleniyor. Belgenin başlığı, yakın geçmişin sorunlarını veya hatalarını açıklığa kavuşturmaya odaklanan önceki iki karardan farklı olarak, daha çok kutlama ve ileriye dönük bir tonu işaret ediyor.

Ancak siyasi gözlemciler arasındaki fikir birliği, ‘tarih tasarısı’nın Xi’nin otoritesini daha da güçlendireceği ve onu yakın gelecekte partinin başına sıkıca oturtacağı yönünde.

George Orwell’in 1984’teki ünlü alıntısının dediği gibi: “Geçmişi kontrol eden geleceği de kontrol eder; şimdiyi kontrol eden geçmişi kontrol eder.”

Ve Xi için, en azından şimdilik, üçünü de kontrol etmesi son derece olası görünüyor.