Son Osmanlı halifesinin torunu İstanbul’da vefat etti!.

17.01.2023

A⁺

A^-

Osmanlı İmparatorluğu’nun son Halifesi Abdülmecid Efendi’nin (II. Abdülmecid) torunu olarak tanınan Bereket Jah, İstanbul’da vefat etti

Tarihçi Murat Bardakçı, Abdülmecid Efendi olarak da geçen son Osmanlı halifesi II. Abdülmecid’in torunu Bereket Jah’ı anlattı.
Habertürk yazarı Bardakçı’nın Haydarabad’ın son “Nizam”ı ünvanıyla kaydettiği Bereket Jah hakkında yayımlanan bugünkü yazısı:

Haydarabad’ın son “Nizam”ı yani hükümdarı ve son Halife Abdülmecid Efendi’nin torunu Bereket Jah, önceki gün İstanbul’da vefat etti. İngilizce unvânı “H.E.H”, yani “His Exalted Highnes”; tam adı ve unvânı da “Prens Rüstem-i Devrân, Aristû-yi zamân, Muzafferü’l-Mülk ve’l-Memâlik, Nizâmü’l-mülk, Nizâmü’d-devle, Sipehsâlâr, Feth-i ceng, Haydarabad ve Berar Nizam’ı Âsaf Jah VIII Nevvâb Mîr Mükerrem Bereket Ali Han Sıddık Bahadır” olan Bereket Jah’ın cenazesi Hindistan’a gönderilecek ve Haydarabad’da devlet töreni ile defnedilecek.

3556431_4d5b0fcf10e1010c5acd7649427ab335

Bereket Jah’ın hayat hikâyesi, Osmanlı İmparatorluğu’nun çöküş döneminin uzantısı idi…

Büyük Millet Meclisi’nin 3 Mart 1924’de hilâfeti kaldırmasının ardından hemen o gece ailesi ile beraber Türkiye’den sınırdışı edilen Halife Abdülmecid Efendi bir müddet İsviçre’de yaşadıktan sonra Fransa’nın Nice şehrine yerleşmiş ve kızı Dürrüşehvar Sultan’ı 1931’de dünyanın en zengin adamı olarak bilinen Haydarad Nizamı Osman Han’ın oğlu Prens Âzam Jah ile evlendirmişti.

3556431_4d5ac958fde4578d0ddb00395da059aa

Bereket Jah ve eşi Prenses Esra Bereket.

Dürrüşehvar Sultan’ın bu evlilikten iki çocuğu oldu: 1933’de Bereket, 1939’da da Keramet Jah dünyaya geldiler…

O senelerde 16 milyon kişinin yaşadığı 223 bin kilometrekare genişliğindeki Haydarabad, Hindistan’ın en zengin ve en büyük bağımsız prensliği idi ve 1724’ten itibaren Asaf Jahî Hanedanı’ndan gelen “Nizam” unvanlı hükümdarlar tarafından idare ediliyordu.

3556431_39c311a0a90989fe54a67b31568c95c9

Halife Abdülmecid Efendi ve Bereket Jah’ın annesi olan kızı Dürrüşehvar Sultan, 1920’lerin sonunda Nice’de sürgünde.

Haydarabad Devleti 1790’lardan itibaren İngiltere’nin himayesine girdi ama hiçbir zaman İngiliz Tâcı’nın parçası olmadı, İngiltere’ye bağlanmadı, o tarihten sonra daima bir İngiliz temsilcinin mevcudiyetine rağmen tarihi boyunca bağımsız kaldı ama İngiltere tarafından her zaman kontrol altında tutuldu. Bağımsız bir devlet olarak bayrağı vardı, ordu sahibi olma, para ve pul basma, demir ve havayolu şebekeleri ile haberleşme ağını kurup işletme ve radyo yayını yapma haklarına sahipti.

3556431_5cdbc29358195b39cc5e1313f43e3085

Dürrüşehvar Sultan ve Haydarabad Nizamı Osman Han’ın oğlu olan kocası Âzam Jah.

Haydarabad’ın Nizamı ve Halife Abdülmecid Efendi’nin dünürü olan Osman Han, İngiltere’nin 1947’de Hindistan’dan ayrılmaları üzerine ülkesinin bağımsızlığını gündeme getirdi. Hindistan bu talebi kabul etmeyince Hind kuvvetleri ile Haydarabad ordusu arasında sınır çatışmaları çıktı, Haydarabad Devleti, Hindistan’ın 13 Eylül 1948’de başlattığı ve sadece dört gün süren “Polo Operasyonu” ile son buldu.

Bu, Haydarabad’ı 1724’ten itibaren idare etmiş olan Âsafcâhîler’in artık tarihe intikal etmesi demekti…

3556431_83c2398f5bb1f43f28c226f6c4f4e601

Bereket Jah, annesi Dürrüşehvar Sultan’ın kucağında.

Hindistan, 1950 Ocak’ının son haftasında Nizam Osman Han’a eski mihracelere mahsus ve bir çeşit valilik demek olan “Racparamuh” unvânını verdi. Sonraki altı sene boyunca sembolik olarak Nizam, fiili bakımdan ise Hindli askerî valiler tarafından idare edilen Haydarabad Devleti 1956 Ekim’inde dil esasına göre üç parçaya ayrıldı, her parça eyaletler arasında taksim edildi ve Haydarabad şehri de Andra Pradeş eyaletinin başşehri yapıldı.

DEVLET TÖRENİ YAPILACAK

Haydarabad’ı 1911’den 1948’e kadar tam 37 sene idare eden ama 56 sene boyunca “Nizam” unvânını muhafaza eden Osman Ali Han, 24 Şubat 1967’de öldü. 1956 Mayıs’ının son haftasında Halife’nin kızı Dürrüşehvar Sultan ile evli olan büyük oğlu Âzam Cah’ı vârislikten azletmiş, torununu, yani Dürrüşehvar Sultan ile Âzam Cah’ın o sırada İngiltere’deki Sandhurst Askerî Akademisi’nde okuyan 23 yaşındaki büyük oğulları Bereket Cah’ı vâris yapmıştı. 1959’da İstanbul’un aristokrat ailelerinden birinin kızı olan Esra Birgen ile evlenen Bereket Jah, 6 Nisan 1967’de Haydarabad’da yapılan gayet şaşaalı bir törenle “Sekizinci Nizam” olarak tahta çıktı.

3556431_e1fe62186d4b58f106cf9d7f45363659

Bereket Jah’ın 1967’de vefat eden büyükbabası Osman Han.

1980’lere kadar sadece Hindistan’ın değil, dünyanın en zengin adamlarından olan ve büyük araziler aldığı Avustralya’ya yerleşen Bereket Jah sonraki senelerde başka evlilikler de yaptı ama 1980’lerin sonlarına doğru malî sıkıntılar yaşamaya başladı. İlk hanımı olan Prenses Esra Jah yaşanan dertleri uzun çabalardan sonra halletti, Bereket Jah’ın Haydarabad’daki elkonmuş olan saraylarını geri aldı ve bunları uluslararası otel zincirlerine kiraladı. Saraylar, bugün Hindistan’ın en lüks otelleri olarak kullanılıyorlar.

Ama, bütün bu olup bitenler sırasında Bereket Jah ciddî rahatsızlıklar geçirdi, annesi Dürrüşehvar Sultanın memleketi olan Türkiye’ye gelip İstanbul’a yerleşti ve vefat ettiği önceki güne kadar İstanbul’da gözlerden uzak bir hayat yaşadı…

Son Halife’nin torunu ve Haydarabad’ın son Nizam’ı Bereket Jah’ın cenazesi önümüzdeki günlerde özel bir uçakla Haydarabad’a götürülecek ve Asaf Jahî Hanedanı’na mensup hükümdar dedelerinin yanına devlet töreni ile defnedilecek.

Post Views: 1.171