İngiliz işgal kuvvetlerinin 1919’da ki Ayasofya raporu ortaya çıktı!.

Fatih Sultan Mehmet’in emaneti olan Ayasofya’nın 86 yıllık esaret zincirlerinin kırılarak yeniden camii olarak ibadete açılması büyük coşkuyla karşılandı. İstanbul’un fethinin simgesi olan Ayasofya’nın işgal yıllarında korunması için gösterilen direniş İngiliz işgal kuvvetlerinin raporlarında “Türkler tekrar kilise olmasın diye camiye 200 asker yerleştirmiş” ifadeleri ile yer aldı. Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Tarih Bölümü’nde öğretim görevlisi Doç. Dr. Gülsüm Polat tarafından paylaşılan belgelerde İstanbul’a ilk gelen İngiliz işgal kuvvet kumandanlığının gözlemi yer alıyor.

Danıştay’ın kararıyla müze kararı iptal edilen Ayasofya Cami tarihin çeşitli safhalarında Müslümanlar tarafından büyük bir direnişle korundu. Bu tarihi olayın İngiliz arşivlerindeki kaydı ise, işgal yıllarında İstanbul’da görev yapan komutanlar tarafından tutuldu.

Binbaşı Tevfik Bey ve komutasındaki 200 kişilik taburun tuttuğu nöbet İngiliz arşivlerinde bu belge ile yer aldı. İngiliz arşivlerinde yer alan bu mektupta İstanbul’a ilk gelen İngiliz işgal kuvvet kumandanlığının gözlemi yer alıyor. Mektupta Ayasofya’nın tekrar kilise olmasın diye 200 kişilik bir kuvvet tarafından korunduğu bilgisine yer verilirken, camileri koruyan askerlere sık sık rastlanıldığının altı çiziliyor.

Camiye yaklaştırılmadılar

Mektup ile kayıtlara geçen bu olay, 1918 yılında İstanbul’un İtilaf devletleri tarafından fiili işgalinde yaşanıyor. İşgal kuvvetleri Ayasofya’yı ele geçirmek için Ayasofya Camiinin önüne geldiğinde burada nöbet tutan askerler ile karşılaşıyorlar.

İstanbul’un işgali üzerine Ayasofya Camii’ni korumak için İstanbul II. Muhafız alayından Binbaşı Tevfik Bey komutasındaki bir tabur asker camiyi korumakla görevlendiriliyor. İşgalciler Ayasofya’yı bir Fransız birliği ile işgal etmek istediklerinde ise bu birliğin direnişi ile karşılaşıyor.

Binbaşı Tevfik Bey’in direnişi

Fransız birliğinin ısrarı üzerine Tevfik Bey onlara; zorla girmeye kalkarlarsa karşılık verileceğini söyleyerek Ayasofya’yı hiçbir durumda onlara teslim etmeyeceğini söylüyor.